Përbërësit për 4 persona
Për versionin me mish duhen rreth 500–600 gramë mish viçi, i prerë në copa të vogla. Mund të përdoret edhe mish qengji, nëse kërkohet një shije më e fortë tradicionale. Nevojiten gjithashtu 4 speca të kuq ose jeshilë, 2 domate të pjekura mirë, 1 qepë mesatare, 2 thelpinj hudhër, 250 gramë gjizë e freskët ose djathë i bardhë i thërrmuar, 2 vezë, 150 gramë kos, 2 lugë gjelle gjalpë, pak vaj ulliri, kripë, piper i zi dhe spec i kuq pluhur.
Nëse dëshironi një fërgesë më kremoze, përdorni gjizë të butë dhe kos të trashë. Nëse përdorni djathë të bardhë, kujdes me kripën, sepse djathi mund të jetë i kripur vetë. Domatet duhet të jenë të pjekura, pasi japin ëmbëlsi natyrale dhe ndihmojnë salcën të lidhet më mirë.
Përgatitja e mishit dhe perimeve
Filloni me mishin. Në një tenxhere ose tigan të thellë ngrohni pak vaj ulliri dhe një lugë gjalpë. Shtoni copat e mishit dhe kaurdisini derisa të marrin ngjyrë nga jashtë. Ky hap i jep pjatës aromë më të plotë dhe e bën mishin më të shijshëm pas pjekjes.
Shtoni qepën e grirë imët dhe lëreni të zbutet ngadalë. Më pas hidhni hudhrën e shtypur, specin e kuq pluhur dhe pak piper të zi. Përziejini për pak sekonda, pa e djegur hudhrën. Shtoni gjysmë gote ujë të nxehtë, mbulojeni dhe lëreni mishin të ziejë në zjarr të ulët për rreth 35–45 minuta, derisa të zbutet.
Ndërkohë pastroni specat nga farat dhe pritini në rripa ose copa mesatare. Në një tigan tjetër, kaurdisini me pak vaj ulliri derisa të zbuten dhe të fillojnë të marrin aromë të pjekur. Shtoni domatet e grira ose të qëruara dhe lërini të ziejnë bashkë derisa lëngu të trashet. Kjo bazë me speca dhe domate është zemra e fërgesës, ndaj mos e nxitoni.
Kur mishi të jetë zbutur, bashkojeni me perimet. Përziejeni mirë dhe lëreni në zjarr edhe për 5 minuta, që shijet të lidhen. Në këtë moment mund të rregulloni kripën, por mbani parasysh se gjiza ose djathi do të shtohen më pas.
Masa kremoze dhe pjekja
Në një tas rrihni vezët me kosin. Shtoni gjizën dhe përziejeni derisa të krijohet një masë e trashë, por jo plotësisht e lëmuar. Fërgesa nuk ka nevojë të dalë si krem i njëtrajtshëm; pak strukturë nga gjiza e bën më të këndshme në shije.
Hiqeni tiganin nga zjarri dhe shtoni masën e kosit me vezë e gjizë mbi mishin me speca. Përziejeni ngadalë, që të mos prishet struktura. Kalojeni përzierjen në një tavë balte ose në një tavë të zakonshme furre. Sipër vendosni pak gjalpë dhe, nëse dëshironi, një majë speci të kuq për ngjyrë.
Piqeni në furrë të parangrohur në 180 gradë për rreth 25–30 minuta. Fërgesa është gati kur sipërfaqja merr ngjyrë të artë dhe anët fillojnë të ziejnë lehtë. Nuk duhet tharë shumë, sepse bukuria e saj është pikërisht te masa e butë dhe e lidhur.
Si shërbehet
Fërgesa me mish shërbehet e ngrohtë, zakonisht me bukë të freskët ose bukë misri. Mund të shoqërohet me sallatë me domate e kastravec, turshi të lehta ose kos të ftohtë. Nëse e përgatisni për drekë, mjafton si pjatë e plotë. Për darkë, mund të shërbehet në porcione më të vogla me sallatë jeshile.
Kjo recetë është shumë e përshtatshme edhe për tavë individuale. Nëse keni enë balte të vogla, ndajeni masën në disa racione dhe piqeni veçmas. Kështu ruhet më mirë nxehtësia dhe servirja duket më tradicionale.
Këshilla për një fërgesë më të mirë
Mos e shtoni gjizën kur tigani është shumë i nxehtë, sepse masa mund të ndahet. Lëreni përzierjen të qetësohet për pak minuta dhe më pas bashkojeni. Nëse salca del shumë e trashë para pjekjes, shtoni pak nga lëngu i mishit. Nëse del shumë e hollë, lëreni edhe disa minuta në zjarr para se ta vendosni në furrë.
Për shije më të fortë, përdorni mish qengji. Për një variant më të lehtë, mishi i viçit është zgjedhje e mirë. Specat e kuq japin ëmbëlsi dhe ngjyrë, ndërsa specat jeshilë sjellin aromë më të freskët. Të dyja mund të kombinohen.
Fërgesa shqiptare është pjatë që fiton kur gatuhet ngadalë. Nuk kërkon shumë zbukurim, por kërkon kujdes në balancën mes mishit, perimeve dhe masës kremoze. Kur del nga furra, aroma e saj e bën të qartë pse kjo recetë vazhdon të mbetet pjesë e fortë e kuzhinës tradicionale shqiptare.