Aida Shtino ka lindur më 30 dhjetor 1970 në Gjirokastër dhe është një nga gazetaret që lidhi emrin e saj me një prej formateve më të veçanta sociale të televizionit shqiptar. Ajo u bë e njohur për kërkimin e personave të zhdukur, verifikimin e historive të ndërlikuara dhe krijimin e një ure mes familjeve, institucioneve dhe publikut. Në një periudhë kur ekranet dominoheshin nga politika dhe argëtimi, puna e saj solli në qendër njerëz që prej vitesh prisnin një lajm, një telefonatë ose një gjurmë për të afërmit e humbur.
Formimi dhe përvoja në Greqi
Pas viteve të para në qytetin e lindjes, ajo vazhdoi formimin në Tiranë dhe përfundoi studimet për Gjuhë dhe Letërsi. Arsimi humanist i dha bazë në shkrim, analizë dhe ndërtimin e rrëfimit, aftësi që më vonë do të bëheshin të rëndësishme në intervistat dhe dosjet investigative.
Një etapë vendimtare ishte qëndrimi disavjeçar në Greqi. Atje ndoqi përgatitje në gazetarinë investigative dhe punoi në shtypin në gjuhën shqipe. U përfshi gjithashtu në një program televiziv që trajtonte raste personash të zhdukur. Ky kontakt i drejtpërdrejtë me një format të tillë i mësoi se kërkimi nuk mund të kufizohej te studioja. Nevojiteshin dokumente, dëshmi, komunikim me autoritetet dhe një rrjet njerëzish të gatshëm të ndihmonin nga vende të ndryshme.
Pas kthimit në Shqipëri, ajo e përshtati këtë përvojë me realitetin vendas. Emigracioni i viteve të tranzicionit, lëvizjet e pakontrolluara, ndërprerja e komunikimit dhe rastet e trafikimit kishin lënë pas shumë familje pa përgjigje. Kjo situatë krijoi terrenin për një program që kishte mision praktik, jo vetëm funksion informues.
Nga “Ku je?” te “Njerëz të humbur”
Në prill 2005 nisi formati “Ku je?”, i cili më pas u zhvillua me titullin “Njerëz të humbur”. Aida Shtino ishte autore, prezantuese dhe producente, ndërsa programi kaloi në disa ekrane gjatë viteve të transmetimit. Çdo episod ndërtohej mbi raste konkrete: fotografi, letra, regjistrime, kontakte të fundit dhe rrëfime të personave që kërkonin të afërmit.
Redaksia nuk priste vetëm informacion nga publiku. Gazetarët udhëtonin në terren, kërkonin në arkiva, kontaktonin policinë, ambasadat, organizatat shoqërore dhe komunitetet shqiptare jashtë vendit. Një telefonatë nga Italia, Greqia, Kosova, Maqedonia e Veriut apo një shtet më i largët mund të ndryshonte drejtimin e hetimit. Ky bashkëpunim i gjerë e ktheu programin në një pikë referimi për raste që shpesh kishin mbetur të pazgjidhura prej vitesh.
Gjatë gjithë veprimtarisë u regjistruan rreth katër mijë denoncime, ndërsa afro 1 600 persona u gjetën ose u identifikuan. Pas çdo shifre qëndronte një histori tjetër: emigrantë që kishin humbur lidhjet, persona të moshuar, të mitur, viktima të mundshme trafikimi ose njerëz që kishin ndryshuar jetën pa arritur të komunikonin me të kaluarën e tyre.
Fondacioni, vlerësimet dhe rreziqet e profesionit
Në vitin 2006 u krijua edhe fondacioni “Njerëz të humbur”, me synimin që kërkimet të vijonin përtej orarit televiziv. Struktura shërbeu për regjistrimin e rasteve, koordinimin e informacioneve dhe lidhjen me institucione të ndryshme. Nisma mori vlerësime publike për ndikimin shoqëror, ndërsa gazetarja u nderua edhe nga qyteti i lindjes.
Puna kishte edhe anën e saj të rrezikshme. Disa dosje prekën interesa kriminale, trafikim njerëzor dhe konflikte të rënda. Në rrëfimet e mëvonshme, ajo ka folur për kërcënime, letra anonime dhe një incident kur një person i armatosur me thikë tentoi të hynte në ambientet e programit. Këto episode treguan se gazetaria sociale mund të bëhej po aq e rrezikshme sa investigimi klasik, veçanërisht kur informacioni prekte rrjete të organizuara.
Programi u mbyll pas një pune shumëvjeçare, me arsyetimin se mungonte buxheti për vazhdimin. Vendimi i papritur la pa një adresë të drejtpërdrejtë shumë persona që kërkonin ndihmë dhe ndërpreu një rrjet bashkëpunëtorësh të ngritur në Shqipëri e jashtë saj.
Politika dhe projektet e mëvonshme
Pas largimit nga formati që e bëri të njohur, ajo pati edhe një angazhim politik. Në vitin 2013 kandidoi për deputete, ndërsa disa vite më vonë iu bashkua një force tjetër të së djathtës dhe mori rol në marrëdhëniet me publikun. Megjithatë, identifikimi kryesor mbeti gazetaria dhe puna me historitë njerëzore.
Në vitet pasuese u rikthye në ekran me projekte kushtuar identitetit, historisë dhe trashëgimisë shqiptare. “Identitet” solli reportazhe, intervista dhe udhëtime në vende me rëndësi kulturore, duke e zhvendosur vëmendjen nga dosjet e zhdukjes te kujtesa kolektive. Deri në vitin 2026, Aida Shtino vazhdon të jetë aktive në komunikimin publik dhe në prodhimin e përmbajtjeve që lidhen me historinë, kulturën dhe çështje shoqërore.